In bijna alle trajecten die ik doe, of het nu outplacement, re-integratie (tweede spoor) of een loopbaancoachtraject is, kom ik het tegen: de stellige overtuiging dat het moeilijk is om hun droombaan te vinden. In ieder geval moeilijker dan een middelmatige baan.
Misschien komt het door de calvinistische inslag van ons land, maar ergens geloven we dat werken lijden is en dat het ook niet echt anders kan. En nou hebben we ook nog meegekregen dat we niet te veel moeten willen, want dan raken we alleen maar teleurgesteld, en zie hier: het recept voor heel veel mensen die ongelukkig zijn in hun werk.
Een belangrijk deel van mijn werk is dan ook zorgen dat mensen zich toestaan om te voelen wat ze echt leuk vinden in werk. En dat is nog niet zo eenvoudig. We hebben allemaal een aardige bescherming opgebouwd om dus niet teleurgesteld te raken. Dus er valt nogal wat te overwinnen, voordat het zover is. Het risico durven nemen om inderdaad te gaan voor wat je wil en het dan niet te krijgen. Want ja, dat komt natuurlijk ook voor.
Maar het opmerkelijke is: het werkt in de meeste gevallen toch écht anders dan je denkt. In veruit de meeste gevallen is het juist veel makkelijker om je absolute droombaan te vinden. Het is heel logisch, maar toch is het voor de meeste mensen lastig voor te stellen dat het voor hen ook zo werkt. Daarom leg ik graag uit waarom dat zo is.
Ik vind het namelijk super zonde als iemand werk doet dat hij niet echt leuk vindt. Ten eerste omdat hij daarmee vervulling en werkplezier misloopt. En ook omdat hij de baan bezet houdt ten koste van iemand die het wel hartstikke leuk vindt om te doen.
Dus laten we het eens van een andere kant bekijken: Stel je eens voor dat jij een organisatie leidt (misschien is dat wel zo) en je moet iemand aannemen. Wil je dan iemand die het werk superleuk vindt om te doen of iemand die nou eenmaal moet solliciteren voor het UWV? Of iemand die de huidige baan zo niet meer leuk vindt, dat iedere nieuwe stap een vooruitgang is?
Ik denk dat het antwoord duidelijk is. Wat jij zoekt, zoekt jou ook. Als je vanuit die vraag gaat kijken: “Welke baan heeft het meest aan mij?” “Waar hebben ze iemand nodig die moet doen wat ik leuk vind?” Dan is het helderder en makkelijker om de baan te vinden waar jij de juiste match voor bent.
Een trend die dit onderstreept, is het veelbesproken HR-thema van bevlogenheid en zingeving. Omdat mensen die echt passen op hun functie meer betrokkenheid laten zien, en betrokkenheid een goede voorspeller is voor mensen die minder verzuimen, langer blijven en een hogere net promotor score (NPS) hebben.
Ofwel in Jip en Janneke taal: bevlogen mensen zijn aantrekkelijkere mensen om in je organisatie te hebben. Ik merk dan ook dat organisaties waarin betrokkenheid en bevlogenheid belangrijke thema’s zijn, steeds meer letten op persoonlijkheid en motivatie en minder op papiertjes en ervaring. Onder het mom van ‘Hire character, train skill’. Vaardigheden kun je iemand immers bijbrengen, maar motivatie is het sterkst als die van binnenuit komt.
Maar er is nog een andere reden waarom het beter is om klanten te laten zoeken naar hun droombaan: ze zijn meer gemotiveerd om er energie in te steken. En om door te zetten als het lastig wordt. Voor veel mensen is solliciteren best spannend. Ze ervaren het al snel als leuren met zichzelf. Ik heb gemerkt dat zodra mensen weten wat echt bij ze past, er extra enthousiasme, inspiratie en energie vrijkomen.
Dat werkt natuurlijk positief in een oriënterend gesprek, maar ook in het solliciteren. Dit enthousiasme zet werkzoekers er sneller toe aan om contact te zoeken met like-minded mensen (ook wel netwerken genoemd, wat veel mensen ook niet zo makkelijk vinden), met wie je dan sneller een klik hebt. En wat toevallig ook de meest effectieve manier is om aan een nieuwe baan te komen (Onderzoek van Intelligence, 2023).
Kortom: zoeken naar DE baan is een absolute versneller in onze trajecten. En dat is niet alleen als iemand al weg moet. Ook in situaties waarin een medewerker niet helemaal meer op de juiste plek zit, kan een gesprek over welke werkzaamheden echt leuk zijn of hoe het eruit zou zien als de persoon al haar potentieel zou waarmaken, een enorm verschil maken.
Dus laten we met z’n allen een beetje hoger mikken. Want dat komt niet alleen de medewerker ten goede, maar ook alles en iedereen.